Dr Agnieszka Mikołajczuk

e-mail: amikolajczuk@hotmail.com

ZAINTERESOWANIA NAUKOWE

• semantyka leksykalna, w tym: semantyka nazw uczuć (w ujęciu synchronicznym i diachronicznym, także w perspektywie porównawczej),

• stylistyka i tekstologia, w tym: gatunki wypowiedzi w komunikacji językowej (głównie: reportaż),

• psycholingwistyka,

• metodyka języka polskiego jako rodzimego,

• metodyka języka polskiego jako obcego.

ROZPRAWY NAUKOWE

• 2001 - praca dyplomowa pt. The Conceptualisation of Anger in English and Polish - A Comparative Study - napisana pod kierunkiem prof. dr Christian Kay (Wydział Anglistyki, Uniwersytet w Glasgow, Wielka Brytania) i dr. Johna Dunna (Wydział Studiów Slawistycznych, Uniwersytet w Glasgow), zrecenzowana przez prof. dr. Nigela Gotteri'ego (Wydział Rusycystyki i Języków Słowiańskich, Uniwersytet w Sheffield, Wielka Brytania) i dr. Johna Corbetta (Wydział Anglistyki, Uniwersytet w Glasgow); powstała jako wynik pracy naukowej prowadzonej podczas rocznych studiów podyplomowych na Uniwersytecie w Glasgow (1998/1999) i możliwa dzięki stypendium ufundowanemu przez Uniwersytet w Glasgow oraz British Council; dająca podstawę do uzyskania stopnia Master of Philosophy (by Research) in English Language and Slavonic Studies [M.Phil. (Research)].
• 1997 - rozprawa doktorska pt. Nazwy gniewu we współczesnym języku polskim (analiza semantyczna podstawowych leksemów) - napisana pod kierunkiem prof. dr hab. Renaty Grzegorczykowej (Wydział Polonistyki, Uniwersytet Warszawski), zrecenzowana przez prof. dr hab. Jadwigę Puzyninę (Wydział Polonistyki, Uniwersytet Warszawski) i prof. dr hab. Annę Pajdzińską (Wydział Humanistyczny, Uniwersytet Marii Curie- Skłodowskiej w Lublinie), a obroniona na Wydziale Polonistyki Uniwersytetu Warszawskiego (Nagroda Rektora).
• 1991 - praca magisterska pt. Konotacje nazw drogich kamieni w utworach Juliusza Słowackiego - napisana pod kierunkiem dr hab. Danuty Bartol-Jarosińskiej i obroniona na Wydziale Polonistyki Uniwersytetu Warszawskiego (dyplom z wyróżnieniem).

PUBLIKACJE

ARTYKUŁY

• Punkt(y) widzenia w reportażu. Od etymologii nazwy do tworzywa gatunku [w:] Punkt widzenia w tekście i dyskursie, red. Jerzy Bartmiński, Stanisława Niebrzegowska-Bartmińska, Ryszard Nycz. Lublin: Wydawnictwo UMCS, 2004, s. 113-126.
• Uczucia w języku – między naturą a kulturą, "Poradnik Językowy" 2004, z. 6, s. 33-46.
• Perspektivy diachronního výzkumu sémantiky (na příkladu pojmenování hněvu v polštině) [w:] Čítanka textů z kognitivní lingvistiky I, red. Iva Nebeská. Univerzita Karlova v Praze, Filozofická fakulta. Praha 2004, s. 105-118.
• Uczucia w języku – między naturą a kulturą, "Poradnik Językowy" 2004, z. 6, S. 33-46.
• Konceptualizacja gniewu w polszczyźnie w perspektywie porównawczej [w:] Anatomia gniewu: emocje negatywne w językach i kulturach świata, red. A. Duszak, N. Pawlak. Warszawa, Wydawnictwa Uniwersytetu Warszawskiego 2003, s. 111-123.
• Badania porównawcze nazw uczuć (na przykładzie GNIEWU) [w:] Obraz sveta v jazyce, red. I. Vankova, Praha: Univerzita Karlova v Praze, 2001, s. 122-136.
• Analiza i ocena wybranych programów nauczania języka polskiego w gimnazjum (ze szczególnym uwzględnieniem zagadnień z zakresu kształcenia językowego), "Poradnik Językowy" 2000, nr 5, s. 19-38. (Współautorstwo z Elżbietą Sękowską).
• Kognitywizm a nauczanie języka polskiego jako obcego [w:] Polonistyka w świecie. Nauczanie języka i kultury polskiej studentów zaawansowanych, red. Jan Mazur. Lublin, UMCS, 2000, s. 83-96.
• Problem ocen w analizie wybranych polskich nazw uczuć z klasy semantycznej GNIEWU [w:] Język a kultura, t. 14: "Uczucia w języku i tekście", red. Iwona Nowakowska-Kempna, Anna Dąbrowska, Janusz Anusiewicz, Wrocław, Uniwersytet Wrocławski 2000, s. 117-134.
• Wybrane aspekty językowej konceptualizacji uczuć: projekt badań konfrontatywnych [w:] I Slavisticeskije (tenija pamiati proffessora P. A. Dmitrieva i professora G. I. Safronova. Materialy mezdunarodnoj naucnoj konferencji 12-14 sentiabria 1999 g. Sankt-Peterburg. Petersburg: Państwowy Uniwersytet Petersburski, 2000, s. 51-54.
• The metonymic and metaphorical conceptualisation of anger in Polish [w:] Speaking of Emotions: Conceptualisation and Expression, red. Angeliki Athanasiadou, Elżbieta Tabakowska. Berlin - Nowy Jork, s. 153-190.
• Pole semantyczne gniewu w polszczyźnie. (Analiza leksemów: gniew, oburzenie, złość, irytacja) [w:] Semantyczna struktura słownictwa i wypowiedzi, red. Renata Grzegorczykowa, Zofia Zaron. Warszawa 1997, s. 149-171.
• Rozumienie znaczenia wybranych związków frazeologicznych w testach egzaminacyjnych na polonistykę [w:] Studia pragmalingwistyczne, red. Józef Porayski-Pomsta, Halina Zgółkowa. Warszawa 1997, s. 91-105.
• Kognitywny obraz gniewu we współczesnej polszczyźnie [w:] Etnolingwistyka. Problemy języka i kultury 8, red. Jerzy Bartmiński, Lublin 1996, s. 131-145.
• Struktura semantyczna wybranych związków frazeologicznych w testach egzaminacyjnych na polonistykę (1992/1993) [w:] Z teorii i praktyki dydaktycznej języka polskiego, red. Zenon Uryga, Edward Polański, Katowice 1995, t. 13, s. 94-105.
• Objawy emocji gniewu utrwalone w polskich metaforach potocznych, "Poradnik Językowy" 1994, z. 7, s. 20-29.
• Konotacje nazw drogich kamieni w utworach Juliusza Słowackiego (na przykładzie rubinu), "Przegląd Humanistyczny" 1994, z. 1, s. 89-107.
• O strukturze semantycznej kilku związków frazeologicznych (w testach egzaminacyjnych na polonistykę), "Poradnik Językowy" 1993, z. 5, s. 274-286.

KSIĄŻKI– autorstwo, współautorstwo, współredakcja:

• [Współredakcja]: Wiedza o języku polskim w zreformowanej szkole, red. A. Mikołajczuk, J. Puzynina, Warszawa, Nowa Era, 2004, wydanie II zmienione i rozszerzone, ss. 224.
• [Współautorstwo i współredakcja]: Praktyczna stylistyka nie tylko dla polonistów, red. E. Bańkowska, A. Mikołajczuk, Warszawa, Książka i Wiedza, 2003, ss. 439. [Autorzy: E. Bańkowska, J. Jagodzińska, E. Kozłowska, A. Mikołajczuk, A. Wolański, E. Wolańska, H. Wszeborowska]
• [Współredakcja]: Nauka o języku polskim w reformowanej szkole, red. A. Mikołajczuk, J. Puzynina, Warszawa, Nowa Era, 2001, wydanie I, ss. 159.
• A. Mikołajczuk, Gniew we współczesnym języku polskim (analiza semantyczna), Warszawa, Wydawnictwo Energeia, 1999, ss. 254.

SŁOWNIKI

• [Współautorstwo Wstępu]: Wielki słownik ortograficzno-fleksyjny, red. Jerzy Podracki [autorzy: Barbara Jabik-Płocińska, Małgorzata Sas, Ryszard Turczyn], Warszawa 2001, [A. Mikołajczuk -  opracowanie rozdziału wstępnego: Pisownia polska, ss. XV-XCIII].
• Szkolny słownik nauki o języku, red. Jerzy Podracki [autorzy: Ewa Kozłowska, Jerzy Podracki, Agnieszka Mikołajczuk], Warszawa 1998. (A. Mikołajczuk - hasła z zakresu morfologii, leksykologii, semantyki, teorii lingwistycznych i działów językoznawstwa = 170 artykułów hasłowych).

RECENZJE

• Zofia Agnieszka Kłakówna: Sztuka pisania. Ćwiczenia redakcyjne dla klas IV-VI. Metodyczny podręcznik nauczyciela. Zeszyt ucznia, Warszawa 1993, "Poradnik Językowy" 1994, z. 10, s. 58-61.
• Zagadnienia komunikacji językowej dzieci i młodzieży, red. Józef Porayski-Pomsta, Warszawa 1991. "Poradnik Językowy" 1992, z. 3, s. 228-231.

SPRAWOZDANIA

• Problem inności w literaturze i kulturze polskiej. Sprawozdanie z konferencji w Glasgow poświęconej pamięci Donalda A. Piriego, "Przegląd Humanistyczny" 2000, nr 5, rok XLIV, s. 171-173.
• Sprawozdanie z konferencji naukowej Konceptualizacja uczuć w języku, tekście i kulturze, "Poradnik Językowy" 1996, z. 5-6, s. 96-99.
• Sprawozdanie z konferencji naukowej Z badań nad kompetencją i świadomością językową dzieci i młodzieży [współautorstwo z mgr Edytą Bańkowską], "Polonistyka" 1995, z. 4, s. 252-253.
• Konferencja językowa na temat zróżnicowania języka dzieci i młodzieży, s. "Polonistyka" 1992, z. 6, s. 375-377.

POMOCE DYDAKTYCZNE

• Po nitce do kłębka. Zabawy z frazeologią, Warszawa 1994.
• Dyktanda i ćwiczenia ortograficzne [współautorstwo z Prof. Jerzym Podrackim], Warszawa 1992.

INNE

• Odpowiedź na recenzję [współautorstwo z Prof. J. Puzyniną], "Polonistyka" 2003, z. 1, s. 55-57.
• Bibliografia prac naukowych Profesor Renaty Grzegorczykowej, "Prace Filologiczne" 2001, t. XLVI, s. 19-33. (Współautorstwo z Magdaleną Danielewiczową).

 

UDZIAŁ W TOWARZYSTWACH NAUKOWYCH

 

• Komisja Dydaktyczna Rady Języka Polskiego przy Prezydium PAN
• Polskie Towarzystwo Językoznawcze
• Polskie Towarzystwo Językoznawstwa Kognitywnego

 

 

UDZIAŁ W PROGRAMACH BADAWCZYCH

 

• Udział w programie Socrates-Erasmus (wykład i zajęcia na Uniwersytecie Glasgow, Wielka Brytania, zaplanowany na wiosnę 2005).
• Badania nad konceptualizacją uczuć w języku – w ramach programu: Semantyka leksykalna: językowy obraz człowieka, jego uczuć, myśli i sądów oraz sposobów percypowania rzeczywistości; kierownictwo projektu: prof. dr hab. Krystyna Waszakowa i prof. dr hab. Renata Grzegorczykowa, współpraca dwustronna: Uniwersytet Warszawski - Uniwersytet Karola w Pradze.

 

 

UDZIAŁ W KONFERENCJACH I SYMPOZJACH NAUKOWYCH

(wystąpienia z referatami, od 2000 roku)

 

• Referat: Konceptualizacja uczuć z grupy radości w polszczyźnie (wybrane zagadnienia w perspektywie porównawczej), Uniwersytet Karola w Pradze (Czechy), 3-5 listopada 2004, XIX Czesko-Polska Konferencja Naukowa, język obrad: czeski i polski.
• Referat: The conceptualisation in Polish of emotions related to „joy” (`radość’) from a comparative perspective, Katholieke Universiteit Leuven (Belgia), 17-19 września 2004, Międzynarodowa Konferencja Naukowa “Perspectives on Slavistics”, język obrad: angielski.
• Wykład: Uczucia w języku – między naturą a kulturą, Uniwersytet Iwana Franka we Lwowie (Ukraina), Lwów, 11-15.10.2003 r.; język obrad: polski.
• Referat: Emocje w języku – od natury do kultury, Uniwersytet Karola w Pradze (Czechy), Jilemnice, 5-8.06.2003 r., międzynarodowe warsztaty naukowe, język obrad: czeski i polski.
• Referat: Konceptualizacja gniewu w polszczyźnie (w perspektywie porównawczej), Uniwersytet Warszawski, Warszawa, 18.11.2002 r., Sympozjum Naukowe „Anatomia gniewu: emocje negatywne w językach i kulturach świata”; język obrad: polski i angielski.
• Referat: Punkt(y) widzenia w reportażu. Od etymologii nazwy do tworzywa gartunku; UMCS, UJ, PWSZ w Przemyślu, Krasiczyn, 7-9.11.2002 r., Międzynarodowa Konferencja Naukowa Punkt widzenia w języku i w kulturze; język obrad: polski i rosyjski.
• Referat: Perspektywy semantycznych badań diachronicznych (na przykładzie nazw gniewu w polsczyźnie), Uniwersytet Warszawski, Warszawa, 11.-13.06.2002, XVIII Konferencja Polsko-Czeska Uniwersytetu Warszawskiego i Uniwersytetu Karola w Pradze; język obrad: czeski i polski.
• Referat: Reportaż w analizie stylistycznej - wybrane zagadnienia, Uniwersytet Łódzki, Łódź, wrzesień 2001, Międzynarodowa Konferencja Naukowa Kognitywizm w poetyce i stylistyce; język obrad: polski i angielski.
• Referat: Liczba godzin języka polskiego jako ojczystego w szkole (sytuacja polska na tle europejskim); Komisja Dydaktyczna Rady Języka Polskiego przy Prezydium PAN, Warszawa, czerwiec 2000.
• Referat: Badania porównawcze nazw uczuć (na przykładzie `gniewu’). Uniwersytet Karola w Pradze, Czechy, maj 2000, Międzynarodowa Konferencja Naukowa Czesko-Polska; język obrad: czeski i polski.

 ORGANIZACJA KONFERENCJI

Interdyscyplinarna Konferencja Naukowa Multimedia w kształceniu polonistycznym, Uniwersytet Warszawski, 26.11.2004 r. – współorganizacja z: mgr Joanną Piller, dr. Tomaszem Wroczyńskim i mgr. Krzysztofem Kaszewskim.